نیاز به محدودیت های واقع بینانه

بر عکس این نیاز میشود حوزه محدودیت های مختل و در خانواده هایی به وجود می آید که برای فرزندشان از نظر انضباط ، محدودیت های منطقی ، مسئولیت پذیری و همکار یمتقابل ، محدودیت های واقع بینانه تعریف نمی کنند و در برخی موارد کودک ممکن است ناراحتی های عادی و معمولی را تحمل نکند .که منجر به تولید دو طرح واره می شود : ۱- طرح واره استحقاق / بزرگ منشی ۲- طرح واره خویشتن داری ناکافی

۱- طرح واره استحقاق :

شعار : من باید به تمام خواسته هایم دست پیدا کنم

اینها احساس می کنند افراد خاصی هستند و معتقدند از دیگران برترند و در نتیجه این حق رو به خودشان    می دهند که از امتیازها ، حقوق و مزایای ویژه ای بهره مند باشند و از طرف دیگر خودشان را به اصل احترام متقابل که زیر بنای روابط انسانی سالم است پایبند نمی دانند . در روابط به دیگران احترام نمی ورزند ولی انتظار دارند که همه به آنها احترام بگذارند . این افراد برای رسیدن به خواسته های خودشان رفتارهای دیگران را کنترل می کنند بدون اینکه با نیازهای دیگران همدردی کنند.

افرادی که این طرح واره را دارند به کاری که انجام می دهند یا سخنی که می گویند یا چیزی که می خواهند سماجت بسیار به خرج می دهند بدون اینکه متوجه آسیب هایی باشند که به دیگران وارد می کنند.

رفتارهای معمول این افراد : رقابت طلبی افراطی – فخر فروشی – سلطه گری – بیان قدرت به شیوه نامناسب و تحمیل نظرات خود به دیگران

ریشه های این طرح واره :

آزاد گذاری افراطی- والدین نتوانسته اند نظم و کنترل را بر رفتار کودک اعمال کنند – فرزندان چنین والدینی بسیار لوس ، نُنُر و از خودراضی بار می آیند.

دو حالت دارد : ۱- استحقاق لوس : این بچه ها هر کاری دلشان می خواهد انجام می دهند ، هر حرفی دلشان بخواهد می زنند – پافشاری و اصرار می کنند به خواسته های خودشان ، و چنین بچه هایی حتی والدینشان را کنترل می کنند.

۲-تکانشگری : به این بچه ها تحمل ناکامی یاد داده نشده – این بچه ها هیچ موقع مجبور نبودند که مسئولیت بپذیرند یا کارها و وظایف خودشان را انجام دهند  از کارهای مدرسه و خانه گریزان بوده اند – پدر و مادر بچه ها را متوجه عواقب کارهایشان نکرده اند به بچه ها یاد نداده اند که دست روی دلشان بگذارند و جلوی تکانه ها و امیال خودشان را بگیرند – بچه ها بدون هیچ ترسی خشم خودشان را ابراز کرده اند.

۲- طرح واره خویشتن داری/ خود انضباطی ناکافی :

خویشتن داری یعنی توانایی کنترل هیجان ها و تکانه های خود

خود انضباطی یعنی توانایی تحمل خستگی و ناکامی در حین انجام کارها

افرادی که این طرح واره را دارند نمی توانند هیجان ها و تکانه های خودشان را به شیوه مناسب تحمل کنند و آنها هم در زندگی و هم در به تأخیر انداختن رضایت آنی برای دستیابی به اهداف بلند مدت در آینده مشکل دارند . این افراد به قدر کافی از پیامدهای منفی رفتاری شان تجربه کسب نکرده اند.

این افراد ترجیح می دهند از درد ، تعارض ، روبه رو شدن با مشکلات ، مسئولیت پذری و کارکردن زیاد اجتناب کنند ، حتی اگر به قیمت از دست دادن رضایت فردی و انسجام شخصیتی آنها تمام شود .

رفتارهای معمول این افراد : تکانشگری ، حواس پرتی ، آشفتگی ، بی میلی در پشتکار برای انجام تکالیف ملال آور و روزمره ، بیان شدید هیجان مثل قشقرق راه انداختن یا بروز رفتار نمایشگرانه ، عادت در تاخیر و بی ثباتی، این افراد می خواهند که خویشتن دار و منضبط تر باشند و برای این کار تلاش هم می کنند اما تلاش آنها تداومی ندارد.

ریشه این طرح واره :

افرادی که در دوران کودکی محدودیت کافی بر رفتارهای آنها اعمال نشده و در حالتی کودکانه که والدین آنها اغلب سرکار بودند و این بچه ها چون اکثر اوقات شبانه روز در خانه تنها بودند لذا مجبور نبودند که انضباطی را رعایت کنند.